Zayıf Akım ve Güçlü Akım Kablolarının Ayrılması: Tava, Kanal ve Mesafe

Kısa cevap: Zayıf akım kabloları (ağ, telefon, kamera, alarm, anons) ile elektrik dağıtımını sağlayan güçlü akım kabloları mümkün olduğunca ayrı güzergahlardan, ayrı tava ya da bölmeli kanallardan geçirilmelidir. Birlikte ve uzun mesafe boyunca paralel çekilen kablolar, özellikle yüksek akımlı hatlar, motorlar ve bazı aydınlatma sistemlerinin yakınında veri hatlarında parazite yol açabilir; ayrıca bakım ve arıza sırasında güvenlik riski doğurur. Ayrım mesafesi kablo tipine, ekranlamaya, kanal malzemesine ve uygulanan standarda göre değişir; kesişme gereken noktalarda kablolar dik açıyla kesiştirilir. Projelendirme aşamasında elektrik ve zayıf akım ekiplerinin birlikte çalışması sonradan çıkacak sorunları önler.

Neden ayrılmalı?

• Parazit: Elektrik hatlarının oluşturduğu elektromanyetik alan veri, ses ve analog görüntü sinyallerini bozabilir.
• Güvenlik: Zayıf akım kabloları üzerinde çalışırken elektrik hattına temas riski oluşur.
• Bakım kolaylığı: Ayrı güzergahlar arıza tespitini ve yeni kablo eklemeyi kolaylaştırır.
• Yangın ve ısı: Yüksek akımlı hatların ısınması yakınındaki kabloları etkileyebilir.

Uygulama ilkeleri

1. Zayıf akım için ayrı kablo tavası ya da bölmeli kanal kullanılır.
2. Uzun paralel güzergahlarda iki sistem arasında uygulanan standarda uygun mesafe bırakılır ya da metal bölme kullanılır.
3. Kesişme noktalarında kablolar dik açıyla kesiştirilir.
4. Motor, jeneratör, pano ve yüksek güçlü aydınlatma ekipmanlarının hemen yanından veri kablosu geçirilmez.
5. Masa ve çalışma alanı prizlerinde elektrik ve data prizleri aynı kutuda değil, bölmeli yapıda yan yana konumlandırılır.
6. Endüstriyel alanlarda ekranlı kablo ya da fiber değerlendirilir.

Mevcut binada sorun varsa

• Ağda sürekli hata, kamera görüntüsünde parazit ya da anons sisteminde uğultu varsa güzergahlar incelenir.
• Sorunlu hatlar mesafe ya da bölme sağlanarak yeniden düzenlenir.
• Ağ kabloları test cihazıyla ölçülür, gerekirse fiber ya da ekranlı kabloya geçilir.

Kanal ve tava seçimini kablo kanalı ve kablo tavası seçimi, priz planlamayı ofis data ve elektrik prizi planlaması, endüstriyel ortamları endüstriyel ortamda ağ kablolama yazımızda anlattık.

Sık sorulan sorular

Ağ kablosu elektrik kablosuyla aynı boruda geçebilir mi?

Önerilmez. Aynı boru ya da bölmesiz kanal hem parazit hem de güvenlik riski oluşturur. Zayıf akım kabloları için ayrı boru ya da bölmeli kanal kullanılmalıdır.

Fiber kablo elektrik hatlarından etkilenir mi?

Fiber veri iletiminde ışık kullandığı için elektromanyetik parazitten etkilenmez. Yine de güvenlik, bakım ve mekanik koruma açısından düzenli ve ayrı güzergah tercih edilir.

Ne kadar mesafe bırakılmalı?

Gerekli mesafe; kablo tipine, elektrik hattının yüküne, kanalın metal olup olmamasına ve uygulanan standarda göre değişir. Projelendirmede ilgili standart ve üretici önerileri esas alınır.